- 21/ 1/ 2026
EMT Boruların Korozyon Sonrası Elektriksel Direnç Artışı
EMT (Electrical Metallic Tubing) borular, hafif yapıları ve montaj kolaylıkları sayesinde endüstriyel tesislerden ticari binalara kadar geniş bir kullanım alanına sahiptir. Ancak EMT borular yalnızca mekanik koruma elemanı değildir; aynı zamanda topraklama ve elektriksel süreklilik açısından da sistemin aktif bir parçasıdır. Bu noktada en kritik risklerden biri, zaman içinde gelişen korozyonun elektriksel direnci artırmasıdır. Korozyon sonrası oluşan direnç artışı, çoğu zaman gözle fark edilmez; ancak elektrik güvenliği açısından ciddi sonuçlar doğurur. Bu makale, EMT borularda korozyonun elektriksel direnç üzerindeki etkisini neden–sonuç ilişkisiyle ele alır ve mühendislik perspektifinden çözüm yollarını açıklar.EMT Boruların Elektriksel Rolü
EMT borular, metalik yapıları sayesinde kablolar için yalnızca fiziksel bir muhafaza değil, aynı zamanda potansiyel dengeleme ve topraklama sürekliliği sağlar. Standart uygulamalarda:
-
Borular birbirine mekanik bağlantılarla bağlanır.
-
Bu bağlantılar elektriksel süreklilik oluşturur.
-
Arıza akımları düşük empedanslı bir yol üzerinden toprağa iletilir.
Bu sistemin güvenli çalışabilmesi için boru hattı boyunca düşük elektriksel direnç şarttır.
Korozyon EMT Borularda Nasıl Gelişir?
EMT borular genellikle galvaniz kaplama ile korunur. Ancak nem, kimyasal buharlar, tuzlu ortamlar ve sıcaklık farkları bu kaplamayı zamanla zayıflatır. Korozyon süreci çoğunlukla şu şekilde ilerler:
-
Galvaniz tabakanın incelmesi
-
Kaplama altı korozyonun başlaması
-
Çelik yüzeyde oksit oluşumu
-
Birleşim noktalarında temas yüzeylerinin bozulması
Bu süreç özellikle rakorlar, manşonlar ve dirsekler gibi bağlantı noktalarında hızlanır.
Elektriksel Direnç Artışı Neden Oluşur?
Korozyonun elektriksel etkisi mekanik etkisinden daha sinsi ilerler. Çünkü oluşan oksit tabakaları:
-
Elektrik iletkenliği düşük veya yok denecek kadar az olan bileşiklerdir.
-
Metal–metal temas yüzeylerini ayırır.
-
Mikro ölçekte boşluklar ve düzensiz yüzeyler oluşturur.
Sonuç olarak EMT boru hattında, mekanik olarak bağlı görünen parçalar elektriksel olarak zayıf temaslı hâle gelir. Bu durum direnç artışına neden olur.
Direnç Artışının Pratikteki Sonuçları
Topraklama Sürekliliğinin Bozulması
Artan direnç, arıza akımlarının hızlı ve güvenli şekilde toprağa iletilmesini engeller. Bu durum özellikle kaçak akım ve kısa devre senaryolarında ciddi risk oluşturur.
Gerilim Düşümleri ve Potansiyel Farklar
Boru hattının farklı noktalarında potansiyel farklar oluşabilir. Bu farklar, normal şartlarda aynı potansiyelde olması gereken metal yüzeylerin dokunulduğunda tehlikeli hâle gelmesine yol açar.
Koruma Elemanlarının Geç veya Yanlış Çalışması
Sigorta ve kaçak akım rölesi gibi koruma elemanları, belirli akım–zaman karakteristiklerine göre çalışır. Yüksek dirençli bir topraklama yolu, bu elemanların geç devreye girmesine veya hiç çalışmamasına neden olabilir.
Ölçüm ve Tespit Sorunları
Korozyon kaynaklı direnç artışı çoğu zaman rutin kontrollerde fark edilmez. Bunun başlıca nedenleri:
-
Boru hattının görsel olarak sağlam görünmesi
-
Ölçümün yalnızca uç noktalardan yapılması
-
Bağlantı noktalarının ayrı ayrı test edilmemesi
Oysa direnç artışı genellikle lokal bir problemdir ve tüm hat yerine belirli bir bağlantı noktasında yoğunlaşır.
Korozyon Sonrası EMT Sistemlerinde Tipik Senaryolar
-
Yeni tesislerde sorun yokken birkaç yıl sonra topraklama ölçümlerinin sınır değerlere yaklaşması
-
Nemli ortamlarda bulunan panolarda aralıklı kaçak akım hataları
-
Fiziksel darbe olmamasına rağmen açıklanamayan elektrik arızaları
Bu senaryoların ortak noktası, görünmeyen ancak etkisi büyük olan iletkenlik kaybıdır.
Direnç Artışını Önlemek İçin Alınabilecek Önlemler
Doğru Montaj ve Yüzey Teması
Montaj sırasında boru uçlarının temizlenmesi, kaplama hasarlarının onarılması ve rakorların doğru torkta sıkılması temas kalitesini artırır.
Ek Topraklama İletkenleri
Korozyon riski yüksek ortamlarda EMT boruya güvenmek yerine, bağımsız topraklama iletkenleri ile süreklilik sağlanmalıdır. Bu yaklaşım, boru hattını mekanik koruma görevine indirger ve elektriksel riski azaltır.
Periyodik Elektriksel Ölçümler
Topraklama ve süreklilik ölçümleri yalnızca devreye alma aşamasında değil, işletme süresince düzenli aralıklarla yapılmalıdır. Özellikle nemli ve kimyasal ortamlarda bu kontroller kritik önemdedir.
Ortama Uygun Malzeme Seçimi
EMT borular her ortam için ideal çözüm değildir. Yüksek korozyon riski olan alanlarda daha dayanıklı alternatifler veya ek koruyucu sistemler tercih edilmelidir.
EMT Boruların Sınırlarını Bilmek
EMT borular, uygun koşullarda güvenilir ve ekonomik çözümler sunar. Ancak korozyon riski yüksek ortamlarda, borunun yalnızca “metal” olması yeterli değildir. Elektriksel süreklilik, zamanla değişen bir parametredir ve çevresel etkilerle doğrudan ilişkilidir. Bu nedenle EMT sistemleri statik değil, yaşayan sistemler olarak ele alınmalıdır.
Sonuç
EMT borularda korozyon sonrası elektriksel direnç artışı, çoğu zaman gözden kaçan ancak elektrik güvenliği açısından hayati öneme sahip bir problemdir. Mekanik olarak sağlam görünen bir boru hattı, elektriksel olarak işlevini yitirmiş olabilir. Bu nedenle tasarım, montaj ve bakım süreçlerinde EMT boruların yalnızca fiziksel değil, elektriksel performansı da dikkate alınmalıdır. Korozyonun sessiz etkisine karşı alınacak mühendislik önlemleri, sistem güvenliğini ve işletme sürekliliğini doğrudan artırır.
;